Açık Kitap Vakfı’nın yaptığı duyuruda, Ahmet Kot Kütüphanesi Etkinlikleri’nin her perşembe Balıkesir İl Halk Kütüphanesi’nde kaldığı yerden devam edeceği ifade edildi.[1]

Etkinlikler; Yeryüzü Konuşmaları, Şehir Söyleşileri, Balıkesir Konferansları, Masal Anlatıları ve Okuma Halkaları olmak üzere beş ayrı başlık altında gerçekleştirilecek.

26 Şubat 2026 Perşembe günü yapılan yeni dönemin ilk etkinliğinde Prof. Dr. Ümit Meriç ağırlandı.

Balıkesir Millet Kütüphanesi Ahmet Kot Kitaplığı Hakkında

Şair, yazar ve koleksiyoner Ahmet Kot, yaklaşık 50 yıllık kitap birikimi ve eser koleksiyonunuyla, Balıkesir Büyükşehir Belediyesi ve Açık Kitap Vakfı arasında yapılan protokol çerçevesinde, Balıkesir Millet Kütüphanesi Ahmet Kot Kitaplığı’nın temellerini attı.

2021’de hizmet vermeye başlayan kütüphane, anasır-ı erbaanın irfan unsuru ile genişletilmesiyle oluşturulan “Beş Element Kütüphaneciliği” yaklaşımı sayesinde Türkiye’de yeni nesil kütüphaneciliğin özgün örneklerinden birini teşkil etti.

Kütüphane toplam 100 binin üzerindeki kitaba ilaveten Kitap Kültürü, Mutfak Kültürü ve 50’nin üzerinde dilde yayımlanmış, dünyadan 600’den fazla baskıyı içeren Binbir Gece Masalları koleksiyonu dâhil olmak üzere üç özel koleksiyona ev sahipliği yaptı.[2]

Ayrıca kütüphanede Müteferrika Sohbetleri, Hemhâl Söyleşileri, Yeryüzü Konuşmaları ve Yüzüncü Yıl Konferansları başlıkları altında İnci Enginün, Cihan Aktaş, Günseli Kato, Ekrem Demirli, Adnan Özer, Cemal Aydın, Ahmet Murat Özel, Kenan Kocatürk, Metin Celal, Mahmud Erol Kılıç ve Sadık Yalsızuçanlar gibi farklı muhit ve görüşlerden toplam 119 kültür, sanat ve düşünce insanı konuk edildi.[3]

31 Mart 2024 Yerel Seçimleri’nin ardından Balıkesir’de iş başı yapan Cumhuriyet Halk Partisi yönetiminin ilk işlerinden biri Balıkesir Millet Kütüphanesi Ahmet Kot Kitaplığı’nı hedef göstermek ve sadece Balıkesir’in değil uzun vadede Türkiye’nin kültür, sanat ve düşüncesine katkı sunabilecek bir çatıyı dağıtmak oldu. Nihayetinde Balıkesir Millet Kütüphanesi Ahmet Kot Kitaplığı 100 bin kitap, 80 bin süreli yayın, 3 bin film ve CD ile birlikte Adapazarı’na taşınmak zorunda bırakıldı.[4]

Kim Ne Demişti

Doğan Hızlan

“Yayın dünyasının yakından tanıdığı şair, çevirmen, kültür insanı Ahmet Kot, bundan üç yıl önce, İstanbul’daki 100 bin kitaplık özel kütüphanesini ve süreli yayın koleksiyonunu topladı ve 10 TIR’la Balıkesir’e taşıdı. Belediye’nin inşa ettiği aydınlık, ferah ve modern bir mekânda emsalsiz bir kütüphane kurdu.

Kütüphanenin özel bir “Binbir Gece Masalları Kütüphanesi” var.

Konu kitap olunca, kütüphane içinde ayrı bir “Kitâbiyat Kütüphanesi” kurulmuş. Bu da bir ilk… Kitap tarihi, kütüphanecilik, yayıncılık, arşivcilik, matbaacılık, kâğıtçılık, ciltçilik, yayıncı hatıratları ve bibliyografyalardan kitap temalı romanlara kadar kitaba dair her türlü kitap… Çıkmış tüm kitap kültürü ve bibliyografya dergileri, gazetelerin kitap ekleri, dergilerin kitap özel sayıları… Yine özel bir bölümde kullanıma açılan koleksiyondan yaptığı bir “40 Temada Kitap Kültürü Kaynakçası” yayımlamış. Kütüphaneyi ziyaret edenlere hediye ediliyor.

Kütüphanenin en ilginç tarafı da Kot’un kitapları Amerikan Dewey Onlu Tasnif Sistemi yerine klasik felsefedeki Anasır-ı Erbaa (dört element) teorisinden ilhamla geliştirerek “Beş Element Kütüphaneciliği” adını verdiği yeni bir sistemle tasnif etmiş olması… Kitaplar; tematik olarak ateş, su, hava, toprak, irfan başlıkları altında sınıflanıyor.

Fiziki ortamdan da bahsedeyim: Balıkesir’i kuşbakışı gören bir mevkide, 4 katlı, cephesi boydan boya cam, aydınlık ve ferah bir mekân… Toplam 4.500 m2 kullanım alanına ve 3,5 km. raf uzunluğuna sahip kütüphanede 110 bin kitap, 80 bin süreli yayın, 3000 film ve CD mevcut. Açıldığında buyana geçen 2 yılda 1.200.000 kullanıcıya erişilmiş.

Kütüphane hizmetlerinin yanı sıra, bir kültür merkezi olarak da güzel işler yapılmış. Her hafta düzenlenen Müteferrika Sohbetleri’yle kitap kültürünün önemli isimleri konuk ediliyor. Bugüne kadar 77 yazar ve akademisyen konuk edilmiş. Bazılarını sayayım: Ziyaver Şencan, Hasan Kaçan, Ömer Erdem, Ümit Meriç, Dursun Gürlek, Mustafa İsen, Beşir Ayvazoğlu, Nedret İşli, Ali Ural, Sabri Koz, Fahri Aral, Nabi Avcı, Ahmet Murat Özel, Ayşe Olgun, Mehmet Güntekin, Metin Celal, Süleyman Kızıltoprak…

Cumhuriyet’in 50. ve 75. yıllarında Türkiye İş Bankası kültür ve edebiyatımızı değerlendiren kitaplar yayımlamıştı. 100. yılda bu çapta bir kitap projesi yapılamadı maalesef. Bu boşluğu da Balıkesir 20 haftadır sürdürdüğü “Cumhuriyetin 100. Yılı’nda Türkiye Kültürü Konferansları” ile dolduruyor. Projede Türk mimarisini Sinan Genim, Türk resmini Günseli Kato, Türk arkeolojisini Nezih Başgelen, Türk tarihçiliğini Feridun Emecen, Türk şiirini Adnan Özer, Türk mizahını Turgut Çeviker, Türk tiyatrosunu İnci Enginün, Türk yayıncılığını da Kenan Kocatürk değerlendirmiş. Tebriği hak eden bu proje tamamlanmak üzere…”[5]

Cihan Aktaş

“Bu sorulara cevap vermeden önce, Kot’un çalışma tarzındaki bir özelliğin altını çizmek isterim: Bağlantılar Kurmak. Malik Bin Nebi’nin 1950’lerde irdelediği, İslâm dünyasında kültürel bağların eksikliği hususu, netameli zamanlarda onun açısından bir dağılmama, birlikte tutunma mücadelesi meselesidir. Siz buna yorum eksikliği de diyebilirsiniz. Eserler kütüphanelerde tozlanmaya terk edilmek için yazılmıyor elbette. Ses sese karşıdır. Yazarlar kitapları okunsun, konuşulsun, tartışılsın diye göz nuru döküyorlar.

Kot, çeşitli merkezlerden kıymet verdiği sayısız yazarın kitabını taşımış ülkemize ve yıllarca da bir depoda beklemelerine katlanmış. Balıkesir’deki Millet Kütüphanesi de tevafukken onun kitapları için tasarlanmış sanki, gezip incelerken bunu düşündüm. Doğrusu sadece kütüphane değil, bir kültürel şölen alanı bu bina, bütün mekânlarıyla. Yarım asra yaklaşan kültürel çalışmalarını sanki Balıkesir’de bir kültür merkezi oluşturacak şekilde geliştirmiş Kot. Orada bir yönetici olarak birçok kitap faaliyeti düzenliyor, böylelikle şehir halkını kültürel şahsiyetlerle bir araya getirerek kütüphanenin sahip olduğu cazibeyi daha da güçlendiriyor.

Burası sadece öğrencilerin ve kitap meraklılarının uğradığı bir platform değil, okuma bağlamında geliştirici atölyelerle bir kültür merkezi. Kitaplık değil aslında bir kütüphane, toplam raf uzunluğu 3.5 kilometreyi buluyor. Bir kültür sosyoloğu olarak, tasnif sistemiyle de kadim bir uygulamayı günümüze taşımış. Kot: Kitaplar, klasik felsefedeki anâsır-ı erbaa (dört element) teorisinden hareketle toprak, su, ateş, hava ve irfan olmak üzere beş başlık altında raflara yerleştirilmiş. Bu beş bölüm dışında da başta 1001 Gece Masalları olmak üzere koleksiyon kitap bölümlerine yer verilmiş. Dünyanın dört bir tarafında yayımlanmış Binbir Gece Masalları ciltlerinin bir araya toplandığı bu odanın dünyada bir benzeri yok.”[6]

Metin Önal Mengüşoğlu

“Bu büyük, ferah ve gıpta edilecek mekânın zengin kitap, dergi ve gazete koleksiyonu elbette çok kıymetlidir. Fakat dostumuz Ahmet Kot, kitapların tasnifine yeni bir usul ve model getirdiği gibi yalnızca kitapların sergilenmesini düşünmemişti. Her biri ayrı bir değer taşıyan farklı odalar, salonlarla da özel çalışmalara hizmet etmektedir. Söz gelimi fikir coğrafyası odasındaki özgün ve duvarı boydan boya kaplayan harita coğrafya alanında insan zihnine yepyeni hayal perdeleri açıyordu. Bir başka bölümde sesli kitap okuma kabini vardı ki özellikle benim gibi ilk gençlik yıllarından beri sahnelerde sürekli çıkıp şiirler okuma heves ve sevdalılarına imkânlar sunuyordu. Bu yaşımda bile hâlâ kendi başıma kaldığımda sesli şiirler okuyarak kalbimi tatmin etmeye çalışırım. Demek ki kimi insanların böylesi zevklere, hazlara ihtiyacı vardı. Bu benim hayatımdaki en yüksek ve etkin eğlencedir desem asla mübalağa olmaz. Ahmet Kot benim gibileri de düşünmüş ve bu kabini oluşturmuştu. Başka bir bölüm daha da işlevsel göründü bana. “Görme Engelliler Okuma Masası” adını taşıyordu”[7]

[1] Açık Kitap Vakfı Instagram Sayfası, https://www.instagram.com/ahmetkotkitapligi/, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).

[2] Yeni nesil kütüphaneciliğin ilk örneklerinden: BMK Ahmet Kot Kitaplığı, Anadolu Ajansı, https://www.aa.com.tr/tr/kultur/yeni-nesil-kutuphaneciligin-ilk-orneklerinden-bmk-ahmet-kot-kitapligi/3005728, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).

[3] Ahmet Kot Kitaplığı, YouTube, https://www.youtube.com/@ahmetkotkitapligi/videos, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).

[4] Ahmet Kot Kitaplığı Adapazarı’na taşındı, Yeni Şafak, https://www.yenisafak.com/hayat/ahmet-kot-kitapligi-adapazarina-tasindi-4656365, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).

[5] Doğan Hızlan, “Balıkesir’de bir kültür vahası: Ahmet Kot Kitaplığı”, Hürriyet, 30 Mayıs 2024, https://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/dogan-hizlan/balikesirde-bir-kultur-vahasi-ahmet-kot-kitapligi-42469529, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).

[6] Cihan Aktaş, “Ahmet Kot Kitaplığı: Bir ömrün biriktirdiği kültürel hafızanın izinde bir yolculuk”, GZT, 5 Temmuz 2024, https://www.gzt.com/kultur/ahmet-kot-kitapligi-bir-omrun-biriktirdigi-kulturel-hafizanin-izinde-bir-yolculuk-3785382, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).

[7] Metin Önal Mengüşoğlu, “Ahmet Kot Kitaplığı ve Kitap Yine Zirvede”, Umran, http://www.umrandergisi.com.tr/u/umran/pdf/353-1705410823.pdf, (Erişim Tarihi: 27 Şubat 2026).